Podczas Małopolskiej Nocy Naukowców zapraszamy do odkrywania archeologii z różnych perspektyw.
W tym roku niepowtarzalna okazja! Zobaczycie m.in. prawdziwe, trwające właśnie w Muzeum, wykopaliska archeologiczne w samym sercu Krakowa!
Pokażemy, jak wygląda praca archeologa – od badań wykopaliskowych i dokumentacji terenowej, przez digitalizację zabytków, aż po interpretowanie materialnych śladów przeszłości. Przyjrzymy się także historii samej dyscypliny i narzędziom, które pomagają nam lepiej poznawać minione światy.
W naszym bogatym programie znajdziecie wykłady, warsztaty rodzinne, specjalną ścieżkę prowadząca przez stanowisko archeologiczne i pracownię digitalizacji, a także zadania przygotowane na wystawie.
Oczywiście będzie również okazja do odwiedzenia naszych wystaw. Zapraszamy.
Szczegóły programu:
Co naprawdę dzieje się ze znaleziskiem, gdy archeolog wydobędzie je z ziemi? Podczas 90-minutowych zajęć uczestnicy zajrzą za kulisy współczesnych badań archeologicznych i przekonają się, że wykopaliska to nie tylko łopata i poszukiwanie skarbów. Na czynnym stanowisku archeologicznym poznają pracę archeologa krok po kroku: od eksploracji warstw i wydobywania zabytków, przez ich zabezpieczanie i pomiary, aż po tworzenie dokumentacji. Zobaczą także, jak archeolodzy wykorzystują nowoczesne technologie – sprzęt pomiarowy, fotografię, digitalizację i drony – aby dokładnie rejestrować to, czego nie da się już odtworzyć po zakończeniu wykopalisk.
Najciekawsza część czeka jednak po odkryciu zabytku. Uczestnicy dowiedzą się, dlaczego każdy szczegół znaleziska i jego położenia ma znaczenie, po co wykonuje się dokumentację fotograficzną i cyfrową oraz jak powstaje cyfrowe odwzorowanie zabytku. To wyjątkowa okazja, by zobaczyć archeologię nie jako poszukiwanie skarbów, lecz jako nowoczesną pracę detektywistyczną, w której każdy ślad pomaga odtworzyć historię.
Uwaga organizacyjna: część zajęć odbywa się na czynnym stanowisku archeologicznym, na terenie o nierównej, nieutwardzonej powierzchni. Prosimy o wygodny strój dostosowany do pogody oraz pełne, stabilne obuwie.
Realizacja zajęć w terenie zależy od warunków pogodowych. Lot dronem jest możliwy wyłącznie przy bezdeszczowej pogodzie i przed zapadnięciem zmroku. W przypadku zajęć odbywających się po zmroku prowadzący zaprezentują sprzęt oraz wcześniej przygotowane materiały pokazujące efekty wykorzystania drona podczas dokumentowania stanowiska.
Prowadzenie: Bogumił Pilarski, Jadwiga Olbrot, Damian Stefański, Magdalena Więckowska; Michał Kwapień
Forma: interaktywna ścieżka edukacyjna z pokazami
Godziny: 18:30-20:00, 20:00-21:30, 21:30-23:00
Odbiorcy: ze względu na utrudniony dostęp do stanowiska preferowany wiek uczestników powyżej 12. roku życia
Limit uczestników: 15 osób w każdej grupie
Czas trwania: 90 minut
Zapisy: Wejściówki dostępne na stronie bilety.ma.krakow.pl oraz w kasie głównej Muzeum.
Czy archeologia może stać się narzędziem politycznej propagandy? W nazistowskich Niemczech wykorzystywano ją do budowania określonej wizji przeszłości, wzmacniania poczucia wspólnoty oraz uzasadniania przekonania o germańskim charakterze ziem obejmowanych ekspansją III Rzeszy.
Podczas spotkania przyjrzymy się temu, w jaki sposób wyniki badań były wybierane, interpretowane i przedstawiane tak, aby służyły ideologii. Zobaczymy, jak obraz „wielkiej przeszłości przodków” wykorzystywano do kształtowania światopoglądu obywateli, a archeologia – zamiast służyć poznawaniu przeszłości – stawała się jednym z narzędzi indoktrynacji i uzasadniania ekspansywnej polityki III Rzeszy.
Prowadzenie: Piotr Werens
Forma: wykład
Godzina: 18:00-19:00
Odbiorcy: młodzież i dorośli
Limit uczestników: 45 osób
Czas trwania: 60 minut
Zapisy: udział wymaga pobrania bezpłatnej wejściówki; wejściówki będą dostępne na stronie bilety.ma.krakow.pl oraz w kasie głównej Muzeum.
Praca archeologa nie kończy się wraz z odkryciem zabytku. Po wydobyciu z ziemi trzeba go jeszcze dokładnie obejrzeć, opisać i spróbować odpowiedzieć na pytania: czym był, do czego służył i co może nam powiedzieć o ludziach, którzy z niego korzystali. Nie zawsze jednak da się znaleźć jedną pewną odpowiedź.
Podczas rodzinnego warsztatu uczestnicy wykonają serię zadań opartych na obserwacji i pracy z przedmiotami. Nauczą się odróżniać to, co rzeczywiście widzą, od własnych przypuszczeń, formułować hipotezy i szukać różnych możliwych wyjaśnień. Wszystkie te umiejętności wykorzystają później podczas spotkania z autentycznymi zabytkami sprzed tysięcy lat, prezentowanymi na wystawie Pradzieje i średniowiecze Małopolski.
Prowadzenie: Maciej Siedlecki
Forma: warsztaty rodzinne
Godzina: 19:30-21:00
Odbiorcy: przede wszystkim rodziny z dziećmi w wieku 7-12 lat; w warsztatach mogą uczestniczyć również starsze dzieci i młodzież
Limit uczestników: 25 osób
Czas trwania: 90 minut
Zapisy: udział wymaga pobrania bezpłatnej wejściówki; wejściówki będą dostępne na stronie bilety.ma.krakow.pl oraz w kasie głównej Muzeum.
Archeologia prehistoryczna jako dyscyplina naukowa powstała w połowie XIX wieku. Zagadnienia, które dzisiaj wydają się oczywiste, przed stu kilkudziesięciu laty budziły liczne kontrowersje i stawały się przedmiotem burzliwych dyskusji. Uczestniczył w nich Gotfryd Ossowski (1835-1897), jeden z najwybitniejszych polskich archeologów XIX stulecia. Po okresie działalności w Toruniu przybył w 1879 roku do Krakowa, skąd prowadził zakrojone na szeroką skalę badania jaskiń podkrakowskich, ojcowskich i tatrzańskich. Prowadził również wykopaliska na Podolu i Pokuciu, badając m.in. Wielki Kurhan Ryżanowski.
Wykład przybliży jego działalność oraz naukowe wyzwania, przed którymi stawali pierwsi badacze najdawniejszej przeszłości.
Prowadzenie: Marzena Woźny
Forma: wykład
Godzina: 20.30-21.30
Odbiorcy: bez ograniczeń wiekowych
Limit uczestników: 45 osób
Czas trwania: 60 minut
Zapisy: udział wymaga pobrania bezpłatnej wejściówki; wejściówki będą dostępne na stronie bilety.ma.krakow.pl. i w kasie głównej Muzeum
Podczas samodzielnego zadania na wystawie uczestnicy otrzymają specjalnie przygotowane karty, które skierują ich uwagę na wybrane zabytki. Ich zadaniem będzie odnalezienie wskazanych przedmiotów i zmierzenie się z krótkimi pytaniami dotyczącymi informacji, które można z nich odczytać. Przy poszczególnych obiektach będą mogli następnie skonfrontować swoje odpowiedzi z wiedzą archeologów obecnych na wystawie i poznać historie związane z prezentowanymi zabytkami. Zadanie będzie więc okazją nie tylko do uważnego oglądania wystawy, lecz przede wszystkim do samodzielnego poszukiwania odpowiedzi i konfrontowania własnych pomysłów z wiedzą specjalistów.
Po wykonaniu wszystkich zadań uczestnicy będą mogli otrzymać drobne upominki przygotowane przez DEAiW, m.in. przypinki i naklejki. Do rozważenia pozostaje również wykorzystanie materiałów promocyjnych otrzymanych od organizatora.
Prowadzenie: Dorota Kaźmierczak-Madej, Wojciech Wichnera, Adam Zahacki
Forma: indywidualna ścieżka z zadaniami na wystawie
Godziny: 19:00-23:30
Odbiorcy: wszyscy uczestnicy wydarzenia, niezależnie od wieku; najmłodsze dzieci wykonują zadania przy wsparciu dorosłych opiekunów
Limit uczestników: bez limitu
Orientacyjny czas przejścia ścieżki: do 30 minut
Zapisy: ścieżka jest dostępna dla wszystkich uczestników wydarzenia; wcześniejsze zapisy nie są wymagane.
Przez cały czas trwania Małopolskiej Nocy Naukowców uczestnicy będą mogli samodzielnie zwiedzać wystawę Pradzieje i średniowiecze Małopolski. Ekspozycja prezentuje najważniejsze etapy rozwoju społeczności zamieszkujących obszar dzisiejszej Małopolski – od najdawniejszych śladów obecności człowieka po okres średniowiecza. Indywidualna forma zwiedzania pozwoli każdemu uczestnikowi zdecydować o tempie i zakresie wizyty.
Dostępna będzie również wystawa czasowa O potrzebie robót archeologicznych w Prusach Zachodnich… Dziedzictwo Gotfryda Ossowskiego na Pomorzu Nadwiślańskim w 150. rocznicę rozpoczęcia prac terenowych, poświęcona jednemu z pionierów polskiej archeologii, jego badaniom oraz ich znaczeniu dla poznania przeszłości Pomorza i rozwoju archeologii. Na ekspozycji prezentowane są m.in. archiwalne fotografie i dokumenty, a także oryginalne zabytki pochodzące z prowadzonych przez niego badań
Forma: zwiedzanie indywidualne
Godziny: 18:00-24:00
Odbiorcy: wszyscy uczestnicy wydarzenia
Zapisy: zwiedzanie jest dostępne bez wcześniejszych zapisów
Wystawa „Tuż obok biło serce miasta. Historia kościoła św. Wojciecha” opowiada o ponadtysiącletnich dziejach świątyni i jej otoczeniu, od najstarszego drewnianego kościoła po kolejne fazy jego przebudowy. Prezentowane relikty architektury, zabytki archeologiczne oraz zachowane warstwy dawnego miasta pozwalają zobaczyć, jak zmieniało się to miejsce i jaką rolę odgrywało w życiu Krakowa na przestrzeni wieków.
Forma: zwiedzanie indywidualne
Godziny: 18:00-24:00
Odbiorcy: wszyscy uczestnicy wydarzenia
Zapisy: zwiedzanie jest dostępne bez wcześniejszych zapisów